Głośniki do gitar basowych

A dziś dla odmiany coś o gitarach basowych, coby basiści nie czuli się gorzej. W końcu od wczoraj same artykuły o gitarach elektrycznych podaje. Tematem tego artykułu są specjalne głośniczki, w zasadzie masywne przetworniki, które współpracują z gitarami basowymi w innych skrzyniach niż standardowe głośniki gitarowe. Mają inne założenia akustyczne, gdyż sama gitara basowa jest inna niż gitara elektryczna. Inaczej się na niej gra i najczęściej bez przesterowania efektowego.

Z ciekawostek na wstępie można powiedzieć - że gitara elektryczna najlepiej gra, gdy górne jej pasmo jest obcięte do 5000Hz. Specjalna konstrukcja głośników i wzmacniaczy gitarowych pozwala na to. 

Gitara basowa gra niższym pasmem, to każdy wie, ale jej łagodniejsza barwa pozwala na pracę w wyższych częstotliwościach niż gitary elektrycznej. Pozwala to na lepszy dźwięk przy grze SWAPem, TAPPINGiem czy KLANgiem oraz lepsze uwidocznienie szurania po owijkach. 

Założenia
4 głosniki 12" czy 1 głośnik 15"Driver wysokopasmowyZwrotnica: ZwrotkaBass reflex czy obudowa zamknięta.Parametry Thielle*a-Small*aRzeczywistość contra symulacja: ZACHOWANIE W OBUDOWIE ZAMKNIĘTEJRzeczywistość contra symulacja: ZACHOWANIE W OBUDOWIE WENTYLOWANEJ
Strojenie otworu BR INSTRUKCJA: posługiwania sie programem symulacyjnym WinISD.

Jak robić pakę basową

Założenia

Trzeba załozyć na poczatku całej dyskusji, że gitara basowa wymaga dość szerokiego pasma czestotliwosci, wydawało by się co po niektórym żę starczy pasmo 50Hz... 200-500 Herzów nic bardziej myslego, gitara basowa to nie tylko basy, rodem z subwooferów. To prócz perkusji element zespołu rytmicznego (wraz z perkusją) i tak jak ona wymaga dość szerokiego spektrum dźwięków. Chodzi generalnie o uwypuklenie brzmienia, większy rozdział dźwieków od siebie, rozszerzenie warstwy brzmieniowej, przy graniu Swapem, Klangiem, solówkami wtopionymi w utwory.

BasForum: Głośniki gitarowe

podyskutuj na forum o tematyce głośników gitarowych

Wydawac by się mogło, że paki basowe to to samo co Subwoofery kina domowego, duże średnice głosników do tego otwory Bass Reflex. Nic bardziej mylnego. Podobnie jak w artykule o głosnikach gitarowych i głośniki gitar basowych to przetworniki z twardym zawieszeniem (czyli nie zobaczymy tu pianki czy gumy), niekoniecznie o wielkim skoku. Ważne dla przyszłego zespołu powinno być postawienie na warunkowo dobrym sprzęcie. Chodzi generalnie o głosniki o sporej skutecznosci, a przy tym i ciekawym zejściu w okolice 50Hz. Głośnik basowy nierzadko trzeba umacniać w charakterystyce poprzez dodatkowy głośnik wysokotonowy lub Driver, zwykle jest to głosnik estradowy wysokotonowy tubowy rozszerzajacy pasmo gitary do jakichś 12-14 kHz. W tym przeypadku nie powinno byc w tych okolicach śmieci - jak w przypadku przesterów do gitary elektrycznej.

Głośniki gitar basowych można generalnie ładować w skrzynie na zasadach podobnych jak głosniki paczek estradowych. Obudowy jakie wchodzą w gre to obudowa zamknięta i obudowa wentylowana Bass-Refleksem. Bardzo żadko stosuje się paki otwarte.

Pytanie: 4 głosniki 12" czy 1 głośnik 15"

Głośniki basowe porzadnych firm na przykład Eminenców mają dość spore skutecznosci. Cztery głosniki to więcej roboty, wyższa cena, ale za to wyższa skutecznosć niz jednego głosnika 15" podobnej klasy. jedynie ilość wyliczeń jest podobna. Może się okazać, że nawet jeden głosnik 12" bedzie grał lepiej niż paczka na pietnastce. jest w sprzedażygłosnik 10" znakomicie nadający się do nagłaśniania basu, laczy w sobie szerokie pasmo i dużą skutecnzosć, z dość ciekawym brzmieniem.

Driver wysokopasmowy

Duży głośnik 15-calowy to z założenia gorsze pasmo średnio-wysokie, ktore w wielu przypadkach bedzie trzeba uzupełnić wysokotonowym driverem. oczywiście przy tanich gitarach nie ma co inwestować w nie wiadomo jakie drivery, nie wiadomo nawet czy tania przystawka poradzi sobie z własciwą artykulacją najwyższych tonów.

Idea dodatkowych wysokotonowych głośników wzięła się stąd, ze nawet jesli głosnik szerokopasmowy estradowy wejdzie w okolice 8-9kHz to bedzie on obciążony na najglębszym paśmie sporą ilością mocy stąd ulec może zepsuciu jakosć wysokich tonów, dlatego buduje się kolumny mieszane w oparciu o głośniki wysokotonowe tubowe lub kopułkowe o dość dużej skutecznosci. Wazna jest tez ocena brzmienia, kopułka czy tubka ponoć lepiej gra niż nawet bardzo wysokie pasmo z głośnika membranowego.

Driverów na rynku jest dużo - mozna oczywiście kupować Eminency, Celestiony estradowe z serii PA (Profesional Audio) lub desygnowane do gitar. Jednak całkiem dobrze sprawują się w tym fachu głosniki polskiego producenta: Tonsila. Z tej firmy wyszły ostatnio głośniki na licencji Eminenca, które sa bardzo dobrą i tanią propozycją, ponoć w dodatku grają lepiej niż oryginały, dużo droższe. Jeśli nawet to bezie sie wydawało drogim rozwiązaniem, mozna pokombinować z tubkami firmy STX, lub starszymi przetwornikami tonsila GDWT.

Zwrotnica: Zwrotka

Ważną sprawą jest zwrotnica, powstrzymuje ona generacje czestotliwości szkodliwych dla głośnika wysokotonowego, obcinając je w jego obwodzie. Aby dowiedziec się w którym miejscu najlepiej dać cięcie wystarczy obejrzeć charakterystyke zastosowanego głośnika basowego i dane nadane przez producenta wysokotonowca, jesli ich nie bedziemy mieć, od biedy starczy nam wiedza o samym basowcu. Chodzi o koniec charakterystyki przenoszenia głośnika basowego. Bada się w którym miejscu na charakterystyce basowca istnieje spadek skutecznosci od skutecznosci średniej.Gdy już ta wiedze sprawdzimy na wykresie, wystarczy podstawić do odpowiednich wzorów na zwrotnice.

Zwrotnica to urządzenie elektrotechniczne, którego zadaniem jest tłumienie pewnych częstotliwosci, na skutek zmiany impedancji w funkcji czestotliwości dla takich elementów elektrycznych jak cewka czy kondensator.

Ograniczymy się do przypadku, w którym ciąć bedziemy tylko jeden głośnik za pomocą zwrotnicy,

Najprostsza zwrotnica, nazwijmy ją wysokotonową, górnoprzepustową lub dolnozaporową jest pojedyńczy kondensator wpięty w szereg z głośnikiem. Jest to tak zwany filtr 1-ego rzedu (od ilości elementów). Częstotliwość charakterystyczna dla niej to moment, w którym reaktancja kondensatora (opór dla prądu zmiennego), dla danej czestotliwosci zrówna się z impedancją głośnika. Jeśli bedizemy mieli kilka głosników połaczonych w szereg czy równolegle bedzie trzeba zastosować wzory na impedancje zastępczą.

[1]

Gdzie f - czestotliwość, C- pojemnosć, Z - impedancja głośnika wysokotonowego lub impedancja zastepcza zespołu głośników polaczonych szeregowo, równolegle lub inaczej.

Powyższe wyliczenia są w jednostkach pojemności, wystarczy, że przemnożymy je przez 1000000 i otrzymamy pojemnosć w jednostkach praktycznych - mikroforadach. Teraz wystarczy zaopatrzyć sie w najbliższy wartości obliczonej kondensator dobrej jakosci - chodzi tu o kondensatory o dielektryku stałym na napiecie 250 Volt lub wyższe.

Jest jedna uwaga - należy stosować głośniki wysokotonowe o impedancji równej lub wiekszej od głośników basowych. Oraz podobnej skutecznosći.

Poszukajcie na stronie eminence.com charakterystyki Eminence Beta 12. Weźcie sobie PDF i... Oto charakterystyka głosnika nadającego się do gitary basowej Eminence Beta 12. Jak widać z tamtejszego grafu charakterystyka jest poszarpana. Jednakże taka nieliniowość dobrze zazwyczaj wpływa na jakość dźwięku z głośnika.

Przyjmijmy że średnia skuteczność wynosi 98dB dla jednego głośnika Pasmo wyraźnie się kończy w okolicach 5 kHz. Dobrze byłoby więc posiadając wiedze z zakresu budowy zwrotnic wstawić w tych okolicach "cięcie". Załózmy że nasz głosnik wysokotonowy ma 101dB przy jednym wacie i impedancje 8 Om

Opisałem tutaj zwrotnice pierwszego rzędu dla prostoty, wiedze na ten temat mozna otrzymać na większości stron internetowych dotyczących DIY Audio. Można tez skorzystać z programu: AUDUA SPEAKER WORKSHOP

Po podstawieniu do wzoru powyższego wartości 5000 Hz, impedancji 8 Om otrzymujemy pojemność:

Około 4 mikrofarady. Najbliższą wartością z szeregu dostępnych w Polsce sa kondensatory 4,7 uF. Możliwe jest też łaczenie szeregowe lub równolegle tychże elementów. Na przykład połączenie 4 kondensatorów 1uF równolegle da nam jeden kondensator 4 uF. (jest dokąłdnie na odwrót jak w przypadku lączenia impedancji).

Schemat takiego rozwiązania - zwrotnica z jednym kondensatorem oraz tłumikiem na rezystorze poniżej. Pamiętajmy, ze opornik dodaje się we wzorze do impedancji głośnika wysokotonowego.

Bass reflex czy obudowa zamknięta.

Już od dawien dawna głosniki skategoryzowano, w XX wieku Thielle i Small podali zasady kategoryzowania głośników podług parametrów, od ich nazwisk te parametry nazywają się parametrami T-S. Nie jest to zbyt nowoczesne podejście, gdyż sa inne metody symulacji, ale jakiś jakosciowy osąd na przykłądzie tych parametrów można wyrazić.

Mozna oczywiście podać jak te parametry przy odpowiedniej obudowie BR, lub zamkniętej wpływają na charakterystyke głosnika w funkcji częstotliwosci, ale to wszystko obliczą za nas programy symulacyjne na przykład WINISD ze strony http://www.linearteam.dk

Obudowa zamknięta to szczelnie osłaniająca głośnik skrzynia, możliwie najbardziej szczelna jak się da na przykład z MDF, sklejki, dykty ITP, o odpowiedniej wielkości i masie (im większa moc i waga głośnika tym masa większa).

Obudowa BR, wentylowana, to obudowa jak wyżej, z tym że zazwyczaj z przodu albo z tyłu znajdują sie otwory rezonansowe, przy krótkich długoścach są to zwykłe dziury w obudowie, przy dłuższych - odpowiednio rury lub przewody o innym przekroju - kwadrat, trójkąt.

Parametry Thielle*a-Small*a

V_AS - objętość ekwiwalentna w litrach lub decymetrach sześciennych. Jest to objętość zastępcza obliczana na podstawie podatności zawieszenia i powierzchni membrany, czym te obie wartości są większe tym VAS jest większe.

Q_ms - dobroć mechaniczna, czyli tarcie występujące na górnym zawieszeniu oraz resorze.

Q_es - dobroć elektryczna

Q_ts - dobroć całkowita określana wzorem: Qts=(Qms*Qes)/(Qms+Qes). Na podstawie tego parametru w połączeniu z Fs i VAS możemy określić charakterystykę głośnika w zakresie niskich częstotliwości. Do obliczenia obudowy należy obliczyć Qts zastępcze: Qts(zastępcze)=Qts*(Re+Rs)/Re ( Re - rezystancja cewki głośnikowej, Rs - rezystancja cewki włączonej szeregowo z głośnikiem). Obliczenie tego parametru pozwala na wybór obudowy najodpowiedniejszej dla danego typu głośnika Qts - jest podane w katalogu.

F_S - częstotliwośc rezonansowa głośnika

dia, d - Diameter - czyli średnica mierzona w różny sposób. Najwazniejsza w obliczeniach jest średnica liczona od polowy zawieszenia. Ale w celach konstrukcyjnych można podac średnice pomiedzy wkrętami albo zewnętrzną średnice głosnika.

Sd - powierzchnia membrany która promieniuje dźwięku (powierzchnia membrany + powierzchnia połowy zawieszenia) podawana zazwyczaj w centymetrach kwadratowych

Efektywnosć - jest to miara ciśnienia akustycznego w pewnej odleglości od głosnika przy pomocy sygnału napięciowego lub mocy.

Standardowo podaje się dwa typy efektywości: mocową gdzie sprawdza sie natężenie ciśnienia akustycznego w odległosci metra przy użyciu mocy 1Wata oraz napieciową, zwaną też czułością głosnika

EBP = Fs/Q_es - parametr określający czy dany głosnik nadaje się do obudowy z bass refleksem czy zamknietej.

a) Jeśli EBP jest mały, mniejszy od 50, wówczas możemy zastosować obudowe zamkniętą, głośnik, w takiej obudowie dobrze będzie przenosił najniższe częstotliwości za to w obudowie zamknietej mogą pojawić się zamulenia i neiciekawe brzmienie.

b) Jesli jest większy od 50 wówczas głośnik bedzie miał upośledzone pasmo najniższych czestotliwości w obudowie zamknietej, charakterystyka będzie płasko opadać ale przy stosunkowo wysokich częstotliwościach około 100Hz. Czasami warto zrezygnowac z zejscia kosztem niskich opóźnień czasowych.

Nie zapominajmy o opóźnieniach czasowych, jakie są wewnątrz kolumn głośnikowych. Aby nastąpił ruch membrany pod wpływem zmiennego pola magnetycznego cewki musi upłynąć trochę czasu, jest to potęgowane przez sprężyste właściwości powietrza. W dodatku rzadzą tym skomplikowane procesy sprzężone z przesunieciami fazowymi. Ważne aby nie przesadzać ze strojeniem jeśli chodzi o dolne pasmo częstotliwości. Im niższe strojenie tym niestety wolniejsza praca głośnika, większe opóźnienia. Co w przypadku kina domowego jeszcze by przeszło, na estradzie lub próbie już nie przejdzie.

Rozbieżności między programami symulacyjnymi a rzeczywistością.

W wielu przypadkach okazuje się, ze głośnik wrzucony do obudowym wyliczonej przez program na przykłąd WinISD, dla której charakterystyka powinna być liniowa na dole, okazuje się, że tak nie jest. Bierze sie tak z przekonania, że to co jest na wykresie podawanym przez ten program jest święte. Programy podają na wykresie wpływ parametrów obudowy na zmiane charakterystyki głosnika podanej przez producenta na przykład podany wcześniej:

Jego parametry to: fs=50Hz, Qes=0,57, Qms=5,82, Qts=0,52, VAS=114,7litra

Wyliczone przez podany wczesniej wzór EBP wynosi 88 co jakby desygnuje ten głośnik do obudowy Bas Refleks.

Rzeczywistość contra symulacja

ZACHOWANIE W OBUDOWIE ZAMKNIĘTEJ

Na powyższym wykresie kolorem granatowym, podano typowy przebieg charakterystyki podanej przez programsymulacyjny. Jest to mała obudowa zamknięta 32 litry. Kolorem turkusowym oznaczono rzeczywistą charakterystyke głośnika w obudowie BR. Jak widać w rzeczywistości pasmo przy -3dB kończy się w 100Hz a pasmo zakładane symulacyjne pokrywa się z realnym. Co oznacza że robienie obudów zamknietych, nie wentylowanych, po pierwsze jest prostsze a po drugie otrzymujemy pewniejsze zejście, mniejsze opóźnienia i dodatkowym atutem jest to, że czy to 30 litrów czy 50 litów dużego blędu nie będzie. Obudowa zamknięta ma stabilniejsze parametry dla rożnych wielkości obudowy. Wnioskując z wykresu widać od razu, ze w rzeczywistości tłumienność głosnika realnego jest dużo większa cniż takiego z wykresu.

⇑ Na górę ⇑

Rzeczywistość contra symulacja

ZACHOWANIE W OBUDOWIE WENTYLOWANEJ

Kolorem niebieskim oznaczono charakterystyke głośnika w obudowie BR, zaleconej przez program symulacyjny - 157 litrów (o jaka wielka!) strojona na 41 Hz. Tylko popatrzcie jakie idealne kształty. Charakterystyka lekko opada i uzyskujemy 40Hz przy -3dB i aż 35Hz przy -6 dB.

Kolorem fioletowym widzimy nagą prawdę: zejście przy -3dB wykres przecina się w 90Hz a -6 dB 50Hz. Jak widać lepiej polegać na sobie niż na programie.

Teraz już można tylko dolac do oliwy do ognia programom symulacyjnym: Kolorem zielonym ukazano zejście wg symulacji czyli 70Hz, dalej jest to więcej niz na wykresie jasnobrązowym 85Hz, ale mimo, iż obudowa jest mniejsza, to wykres jasnobrązowy w mniejszej obudowie 80litrów (dwa razy mniejszej niz polecana przez program) i strojeniu 70Hz, jak widać głośnik schodzi niżej niż 90Hz o 5 Hz, nie jest to dużo, ale Eminence Beta 12 to specyficzny głośnik o małym skoku membrany, przy innym głośniku, przy większych skokach membrany rozrzut zejść w przypadku różnych wielkości obudowy i rożnych tunelów między charakterystykami idealnymi a z udziałem charakterystyki głośnika mógłby być o wiele więskzy!

Sztuczki kruczki otworów BR

To jak wielki i jak długi jest otwór rezonansowy zalezy od wielu czynników. Kazdy przecież wie, że BR to rura lub kwardat wycięty w obudowie, skierowany od krawędzi kolumny do środka. O pewnej średnicy i o długości (większość ludzi zapomina o niej). Wewnątrz takiej rury lub rur zachodzi rezonans Helmholtza, który podbija pewne pasmo częstotliwosci w dolnych partiach pracy głosnika basowego. Tak oto można w skrócony sposób pokazac co sie dzieje z czestotliwoscią otworu, gdy bedziemy zmieniać parametry otworu:

1. Wydłużenie rury czy tez otworu liczonego od krawędzi zewnętrznej obudowy do końca rury wewnątrz czy też końca otworu prostokątnego wewnątrz obudowy powoduje zmniejszenie częstotliwości rezonansowej otworu. Skrócenie - zwiększenie częstotliwości - tracimy pasmo u dołu.

2. Poszerzenie otworu rezonansowego niesie za sobą zwiększenie czestotliwości rezonansowej, tracimy pasmo czestotliwości u dołu. Jeśli będziemy zmniejszać otwór do pewnych granic częstotliwosć rezonansowa spadnie, będziemy mieli głębsze pasmo. Stosowanie zbyt wąskich otworów powoduje swisty powietrza

3. Dwa otwory rezonansowe o tych samych częstotliwościach rezonansowych, a rożnych średnicach mają odpowiednio wielkie długości. Im większa średnica tym większa długość.

4. Zwiększenie ilości otworów rezonasnsowych niesie za sobą konieczność wydłużenia każdego z nich nawet o kilka razy.

5. Im większy przekrój otworu BR tym mniejsze świsty z otworu.

6> Zwiększenie obudowy pozwala na skrócenie otworów BR na daną częstotliwosć. W małej obudowie strojenie 50Hz może być wykonane bardzo długim BR, a w 150 litrach bardzo krótkim. Jak zbudowac BR na daną częstotliwość

Trzabe skorzystać z jednego z dwóch wzorów: Wzór pierwszy odpowiada otworowi o przekroju kołowym o danej średnicy. Drugi wzór odnosi się do przekrojów innych niż okrągłych, gdzie wystarczy podać pole otworu, drugi wzór jest uniwersalny. 

Gdzie:
Dv = średnica wewnętrzna otworu (portu) (cm) Fb = częstotliwość rezonansowa wybrana przez nas (Hz) Vb = wielkosć obudowy wybrana przez nas (litry) Lv = Długość otworu obliczona (cm) Np = ilość otworów S = pole przekroju otworu

Oba wzory nie uwzględniają poprawek związanych z korekcją na końcu otworu

INSTRUKCJA OBSŁUGI WINISD BETA: przydatne przy BR.

Przegląd głośników gitarowych i innych niby nadających się do gitary

Fragment tekstu strony www.tremolo.pl - jeśli macie jakieś pytania www.tremolo.pl/kontakt.php

Wstęp

Glośniki gitarowe to specjalna podgrupa glosników, sa stosowane tylko w gitarach i sa to konstrukcje jednodrożne lub z wykorzystaniem kilku jednakowych glośników w jednej komorze. W przeciwienstwie do głośników stosowanych do nagłasniania koncertów czy Radia w domu ich walory brzmieniowe sa inne. Głosniki stosowane w domu musza być jak najbardziej płaskie neutralne w dynamice, cięcia i przesunięcia fazowe nie powoduja większych efektów nieporządanych bo muzyka miksowana w studiach jest tak bogata w alikwoty, delikatne chorusy, echa, wielorakie harmoniczne że ucho nie zauważa tego co robi w zestawie wielodrożnym zwrotnica, bo po prostu zazwyczaj muzyka jest batalia kilkunastu instrumentów i kilkuset wielotonów.

Natomiast głośnik gitarowy jest jak instrument, musi mieć swoje naturalne podbicia, bo gitara grała by jak kąsek patyka. A jakbyś powiedzmy w kolumnie dwudrożnej z cięciem 5000Hz wyemitował na ostrym przesterze taką właśnie częstotliwość no to miałbyś tam nieciekawy efekt - po części by strasznie haratało wysokotonowym po drugie nierównomiernie by dwa głośniki ze soba interferowały. Po jeszcze tam któres jakbyś przygrał 5000Hz przy ostrym przesterowaniu odezwały by się wyższe harmoniczne powiedzmy 10000Hz - czyli w grze gitarowej tak zwany "piasek" nieprzyjemne brzmienia.

Glosnik gitarowy tam już praktycznie nie przenosi.

Głośnik gitarowy powinien ciagnąć do około 5000Hz a potem jego pasmo przenoszenia powinno opadać.

Forum: Głośniki gitarowe

podyskutuj na forum o tematyce głośników gitarowych

Zbudowanie kolumny 4x10 na EC-1060XL wyciągnietych z Eden D410XLT 4

RFT L3702

Gitarowa kolumna z membrana bierną!

Tworzenie kolumn studyjnych, liczenie obudowy

Kolumna 3x3 wielogłośnikowa

CELESTION ROCKET50 czy VINTAGE30?

Wzmacniacz basowy Trace Elliot 715 SMC (300 W) + wysokotonowy

Konstrukcje pak gitarowych

GD 20/20 do gitary?

Jak zrobić paczkę do gitary elektrycznej od a do z

Dzięki takim oto założeniom głośnik gitarowy przy prostej konstrukcji nie pełnym pasmie, możliwosci podbijania podbarwiania. Może mieć dużą skuteczność, niezły polot a przy tym i naturalność.

Czyli budowanie paczek gitarowych i niegitarowych...

Na górę

| WSTĘP | DEFINICJA | CO SIĘ NIE NADAJE DO GITARY | PARAMETRY GŁOSNIKA | Parametry - Moc| Parametry Thielle'a-Small'a | Obudowa | Obudowa cd. | Łączenie głośników, wzory | Obudowa - wykonanie | Obudowa zamknięta | Obudowa wentylowana (BR) | Obudowa wentylowana (BR) Metoda na słuch i przesuw tylnej scianki | Głośniki nadajace sie w miare lub lepiej do grania na gitarze elektrycznej

Na górę

WSTĘP

Głośniki gitarowe należą do urzadzeń najbardziej wpływających na dźwięk naszego systemu gitarowego. Są przetwornikami sygnału wysokiego poziomu na dźwiek. Skomplikowana tyrada dźwieków po przejściu przez efekty, przedwzmacniacze, wzmacniacze korekcyjne trafia kablami do głosnika lub głosników. Generalnie często słysze jak ktoś podłacza swój system do głośników z wieży, starych głośników z rubina (już lepiej), albo pod głośniki, które mimo swojej nazwy czy przeznaczenia sie do tego celu nie nadają.

Na górę

DEFINICJA

O głośniku mówi nam definicja encyklopedyczna: GŁOŚNIK, przetwornik elektroakust. przetwarzający przebiegi (sygnały) elektr. o częstotliwości akust. (sygnały foniczne) na fale akust. (mowa, muzyka itp.). Najważniejszymi cechami charakteryzującymi głośnik są: pasmo przenoszenia, poziom ciśnienia akust., zniekształcenia nieliniowe, skuteczność, sprawność, moc znamionowa i impedancja znamionowa. W głośniku dynamicznym (magnetoelektr.) - najbardziej rozpowszechnionym - przekształcany prąd elektr. przepływa przez umieszczoną w stałym polu magnet. cewkę, wskutek czego działa na nią siła elektrodynamiczna proporcjonalna do chwilowej wartości prądu elektr.; drgania cewki są przenoszone na połączoną z nią mechanicznie membranę, która staje się źródłem dźwięku; głośniki dynamiczne mogą być niskotonowe, przenoszące dolne pasma częstotliwości (zawierają ciężką, dużą, miękko zawieszoną membranę stożkową), średniotonowe, wysokotonowe, przenoszące górne pasmo częstotliwości (mała, lekka, sztywno zawieszona membrana); 2 ostatnie głośniki mają membrany stożkowe lub - odznaczające się b. równomierną charakterystyką kierunkową - membrany kopułkowe; rozróżnia się też głośniki wysokotonowe o dużej sprawności (tubowe), szerokopasmowe i in. W głośniku elektrostatycznym membrana z cienkiej (10 ľm) metalizowanej folii jest zawieszona między 2 perforowanymi elektrodami, między którymi istnieje silne pole elektrostat.; doprowadzony do elektrod sygnał foniczny modeluje pole elektrostat., wprawiając membranę w drgania. Na odmiennych zasadach działają głośniki plazmowe (jonowe; bezmembranowe), w których do wytworzenia dźwięku wykorzystuje się pulsacje zjonizowanego powietrza, znajdującego się w pobliżu elektrody w kształcie perforowanej kuli, oraz .głośniki piezoelektryczne, w których drgania membrany są powodowane odkształceniami materiału piezoelektr. pod wpływem przyłożonego do niego napięcia o częstotliwości akustycznej.

W celu uzyskania wyrównanego pasma przenoszenia stosuje się zestawy różnych głośników w jednej obudowie, czyli kolumny głośnikowe. W kolumnie głośnikowej pasmo przenoszonych częstotliwości dzieli się zazwyczaj na 3 części za pomocą filtrów elektr. (zw. zwrotnicami), doprowadzających przebiegi składowe do odpowiednich głośników; kolumny głośnikowe aktywne zawierają ponadto w swojej obudowie wzmacniacz mocy. Do często stosowanych należą kolumny typu bass- reflex, zawierające m.in. głośnik niskotonowy pobudzający do drgań powietrze zawarte w obudowie i emitujący dźwięk przez znajdujący się w niej otwór (zwiększa to skuteczność kolumny, rozszerza pasmo przenoszenia niskich częstotliwości, zmniejsza zniekształcenia), oraz kolumny typu compact, mające obudowę całkowicie zamkniętą, które przy zestawieniu odpowiednio dobranych głośników mimo małych rozmiarów dość dobrze odtwarzają niskie tony. Przykładowy głośnik szerokopasmowy ARZ 6604: w rysunku technicznym:

Na góre

Na górę

CO NIE NADAJE SIE DO GITARY:

Co nie bedzie nadawało się do gitary:

- membrana z zawieszeniem gąbczastym - zbyt duże wychylenie membrany sprawia, że gitara gra bardzo mulasto, nieciekawie, w dodatku tego typu głośnik nadaje się bardziej do gitry basowej, aczkolwiek nie każdy. Tego typu głośniki mozna stosować w subwooferach w głosnikach Hi-Fi do przetwarzania muzyki już nagranej, a nie takiej, która akurat jest tworzona przez nas.

- membrana z zawieszeniem gumowym o dużym skoku, bardziej wytrzymała od zawieszenia gąbczastego jesli chodzi o parametry są antygitarowe jak wyzej (skok roznica miedzy maksymalnym wychyleniem głośnika a najglębszym)

- Głośnik ze zwrotnicą - nie stosuje sie go dlatego, iż zwrotnice, po za cięciem i rozdzielaniem pasma przenoszenia wbudowują w sygnał przesuniecia fazowe i inne nieciekawe elementy dźwiekowe.

- Głosnik piezoelektryczny - dziadostwo stosowane bardziej w budzikach, telefonach, zegarkach i tanich zestawach estradowych - nieciekawy dźwiek, obciązenie pojemnościowe, brak parametów

- Głośnik z napisem ALPHARD !! Uwaga - straszny szajs szczególnie seria HW i HWC

- Głośnik lub zestaw o małej skuteczności - głośnik o skutecznosci poniżej 90dB nie nadaje się z faktu trudnego uzyskania czytelności dźwięku. O wiele lepiej takie głośniki lączyć po dwa a najlepiej po cztery, w starych zestawach znajdziemy wzmianke nawet o 9 głośnikach w jednej obudowie, a wszystko dla skuteczności. Jesli zwiększymy ilość głosników (łącząc je rownolegle - niestety spada impedancja) o jeden wówczas skuteczność napięciowa wzrasta o +3dB. Glośnik o mocy 100W i skuteczności 87dB da nam to samo co głośnik 50W i skuteczności 90dB

Zatem najlepszymi glośnikami do gitary sa glośniki sztywno zawieszone, kiedyś zawieszenia były wykonane z zagiętego papieru lub tkaniny (takie też teraz spotkamy), teraz mamy niskoskokowe gumy (Visaton).

⇑ Na górę ⇑

Na górę

Na góre

PARAMETRY GŁOŚNIKA:

Impedancja

Impedancja: jest to najniższa wartość modułu impedancji (oporności biernej) głosnika w pasmie przenoszenia. Zazwyczaj najniższą impedancje głośnik posiada w dolnym paśmie przenoszenia. Impedancja jest zmienna, ponieważ przy zmianie częstotliwości prądu układy bierne np. głośnik stawiaja zmienny opór prądowi zmiennemu.

Układ zastępczy glośnika to cewka, cewka posiada swoja indukcyjność, a co za tym idzie reaktancje indukcyjną ponadto rezystancje i reaktancje pojemnościową, gdyż niechciana pojemność znajduje sie pomiędzy uzwojeniami cewki. Rezystancja sie zmienia w czasie ponieważ cewka w wyniku tarcia i przepływającego prądu nagrzewa się. Pojemność też może być zmienna w funkcji długo terminowej, a opor który nadaje taki niechciany kondensator pomiedzy uzwojeniami zmniejsza swoją wielkość gdy zwiększamy częstotliwość. Odwrotnie jest z cewką ona zwiększa swój opór dla prądów o wyższej częstotliwości.

Ponadto jest to układ dynamicznie się poruszający, ciągle znajduje się w polu magnetycznym magnesu stałego (czasami stosuje się elektromagnes), który także wprowadza zmiane parametrów cewki. W rezultacie na głosniku mamy napisany parametr zwany impedancją znamionowa. niekiedy jest podana absolutnie najniższa wartość impedancji (mozna to znaleźć w katalogu) . Ważne jest to, żeby impedancja głosnika była taka sama lub większa niż impedancja wyjścia wzmacniacza, jesli będzie mniejsza, to wzmacniacz bedzie się po pierwsze bardziej grzał, po drugie może to zaowocować spaleniem wyjscia wzmacniacza, końcowki, zasilacza wzmacniacza. Jesli impedancja głosnika bedzie wieksza niż wzmacniacza, wowczas układ będzie posiadał mniejszą moc, a co za tym idzie bedzie płynął mniejszy prąd. Układ może stracić na dynamice. Na góre

Na górę

Moc znamionowa WATY

obecnie w handlu znajduje się mnóstwo głośników, jesteśmy często informowani, ile dany głosnik ma Watów. Wat to oczywiście nie jest jednostka głośności, ale mocy. Moc nalezy do najczęściej okłamywanych parametrów głosnika. Szczególnie chodzi tu o tzw. PMPO, która jest po za swoja definicją znakomitym czynnikiem reklamowym dla danego głosnika. Jeśli kupujesz dobry głosnik nie nadziejesz się na ten parametr. Ale moc nie jest jednoznacznie określona. Moc głośnika jest to maksymalna moc która może być dostarczona przy znamionowej impedancji wzmacniacza i glośnika, w której to głośnik bedzie długo działał.

Moc znamionowa - jest to moc jaką głośnik może przyjmować w pracy ciągłej, mierzona w watach. Nie ma jednej normy w której jest to mierzone. Wg DIN45-573 jest to: sygnał 1 min, włączony, 2 min wyłączony przez 5 minut. Wg IEC 268-5 do głośnika doprowadzony jest sygnał 100 godzinny. Z tego wynika, że ten sam głośnik może mieć różną moc znamionową w zależności od normy w której został mierzony (przy IEC jego moc na pewno będzie mniejsza).

Stare zasady doboru głosnika do wzmacniacza opowiadały się o 2 razy słabszym wzmacniaczu. Dzisiaj można dac troche więcej mocy. Byle nie przekraczać mocy maksymalnej, która to niekorzystnie moze wpłynąć na mechaniczne aspekty życia głośnika. W krótkich okresach wzmacniacz przy przesterowaniu może oddawac więcej mocy aniżeli wynika z jego parametrów, napisu na obudowie. Chodzi głównie o przesterowania, sygnały nieczyste. jest to tak zwana moc muzyczna pojawiajaca sie w ułamku sekundy, i może być nawet dwa razy większa od mocy znamionowej. jest to po prostu związane z częściową nieokreślonością mocy zestawów.

Często odpowiadam na pytanie czy stanie sie cos, jezeli mój głosnik bedzie miał większa moc od wzmacniacza, to czy spale wzmacniacz. Z pewnością nie jeśli bedzie miał własciwa niemniejsza impedancje. Wzmacniacz interesuje tylko impedancja głośnika im mniejsza tym przy takim samym sygnale prad bedzie większy co może zaowocować spaleniem końcówki. Więc można podnipać kolumny 100Watowe pod wzmacniacz 10W

Dobór wzmanciacza.

Impedancja powinna być taka sama jak głośnika lub zespołu głosnikowego (przy czym stosuje się popularne wzory na opór zastepczy).

Na górę

Parametry Thielle'a-Small'a

V_AS - objętość ekwiwalentna w litrach lub decymetrach sześciennych. Jest to objętość zastępcza obliczana na podstawie podatności zawieszenia i powierzchni membrany, czym te obie wartości są większe tym VAS jest większe.

Q_ms - dobroć mechaniczna, czyli tarcie występujące na górnym zawieszeniu oraz resorze.

Q_es - dobroć elektryczna

Q_ts - dobroć całkowita określana wzorem: Qts=(Qms*Qes)/(Qms+Qes). Na podstawie tego parametru w połączeniu z Fs i VAS możemy określić charakterystykę głośnika w zakresie niskich częstotliwości. Do obliczenia obudowy należy obliczyć Qts zastępcze:

Qts(zastępcze)=Qts*(Re+Rs)/Re ( Re - rezystancja cewki głośnikowej, Rs - rezystancja cewki włączonej szeregowo z głośnikiem). Obliczenie tego parametru pozwala na wybór obudowy najodpowiedniejszej dla danego typu głośnika

Qts - jest podane w katalogu.

F_S - częstotliwośc rezonansowa głośnika

dia, d - Diameter - czyli średnica mierzona w różny sposób. Najwazniejsza w obliczeniach jest średnica liczona od polowy zawieszenia. Ale w celach konstrukcyjnych można podac średnice pomiedzy wkrętami albo zewnętrzną średnice głosnika.

Sd - powierzchnia membrany która promieniuje dźwięku (powierzchnia membrany + powierzchnia połowy zawieszenia) podawana zazwyczaj w centymetrach kwadratowych

Efektywnosć - jest to miara ciśnienia akustycznego w pewnej odleglości od głosnika przy pomocy sygnału napięciowego lub mocy.

Standardowo podaje się dwa typy efektywości: mocową gdzie sprawdza sie natężenie ciśnienia akustycznego w odległosci metra przy użyciu mocy 1Wata

Druga skutecznosć to miara napięciowa, gdzie podaje się napięcie 2,83V mierzy natężenie dźiweku w odległości 1 metra.

Obie te efektywności sa wyliczane jako średnia z całego pasma przenoszenia.

I tu uwaga do parametru Efektywnosć: Nie należy się sugerować tylko mocą głośnika, do najważniejszych parametrów nalezy efektywnosć.

Jest to miara logarytmiczna, głośnik o 3 dB słabszy na efektywnosci gra dwa razy słabiej jesli chodzi o ciśnienie.. A głośnik słabszy o 12dB gra w rezultacie 16 razy słabiej.

Logarytmicznosc efektywnosci polega na tym iż jeżeli zwiekszymy ilość głośników 2 razy efektywnosc zwrośnie o 3 dB

PASMO PRZENOSZENIA

Pasmo przenoszenia: jest to taki interwał częstotliwości, w którym efektywność nie spada poniżej linii prostej bardziej niż o 3dB.

Przykładowy wykres pasma przenoszenia Na góre

Na górę

OBUDOWA

Obudowa jest konstrukcją wykonaną z twardego materiału, ktorej zadaniem jest odizolowanie drgań powietrza sprzed głośnika od drgań za głośnikiem - ma to na celu zwiększenie efektywności głośnika. Robi się bardzo rożniste obudowy, typów obudów jest bardzo wiele, nas beda interesować obudowy zamknięte i otwarte. Inne typy jak Bass reflex - bedą nas mniej interesowały - sa cieższe do policzenia, a nadto cięzko znaleźć tanie głośniki nadajace się do tego celu i w dodatku do gitary. Bas reflex swoim rezonansem zmniejsza predkosć działania głośnika w dodatku obniża pasmo w tych rejestrach, w których bardziej działa gitara basowa aniżeli elektryczna.

Obudowa zamknięta jest tak dobrana, aby wsadzony do niej głośnik wykazał jak największa liniowość. Zatem rezonans obudowy powinien byc ciut poniżej rezonansu głosnika - oczywiście w hercach. W przypadku kolumn Hi-Fi nie można przekraczać parametru Vas (objętości nominalnej). W konstrukcjach gitarowych można tą zasade ominąć. Budując na przykład kolumny otwarte.

Kolumna otwarta to powierzchnia bryły, której część za glośnikiem jest częściowo otwarta, zazwyczaj otwiera się 2/3 powierzchni ściany za głośnikiem. Na góre

⇑ Na górę ⇑

Na górę

OBUDOWA - rozeznanie

Aby wykonac obudowe nawet otwartą, trzeba zapoznac się z parametrami glosników. Najlepsze glośniki do gitary powinny mieć skutecznosć większą od 97dB. Jednak większośc tanich głosników takiej skutecznosci nie posiada. Mówie tu oczywiście o Alphardach i innych tego typu urzadzeniach. Dlatego w zestawach gitarowych stosuje się często od dwóch do czterech a nawet dziewięciu głosników zazwyczaj takich samych. Na góre

Na górę

GŁOŚNIKI - ŁąCZENIE WIELU GŁOŚNIKÓW

A teraz przedstawie to jak można lączyć ze sobą głosniki w sposób równoległy i szeregowy:

Tak oto można laczyć ze sobą głosniki

Gdy do kolumny włożymy jeszcze jeden głośnik powierzchnie membrany wzrośnie dwukrotnie, w przypadku trzech głośników wiadomo. Jednocześnie zwiększa się nam gabaryty oraz skuteczność. Generalnie im większa powierzchnia membran tym lepiej. Skuteczność dla zestawu dwugłośnikowego wzrasta o 3dB, dla 3 głośników o 4,7dB - oczywiście skutecznośc napięciowa i to tylko przy polaczeniu równoległym. Impedancja w przypadku szeregów glośnikowych wzrasta, a w przypadku równoległego połaczenia maleje. Łączenie ze sobą większej ilości głośników ma sens nie tylko w zestawach gitarowych. To o ile zmieni się skuteczność i impedancja pokazane jest na rysunku poniżej.

Jak widać z powyższych wzorów, nie można sobie łączyć głośników w szeregi ile nam sie chce, gdyż impedancja nam wzrasta i moc maleje - nie wykorzystujemy całej mocy. Nie można lączyć równolegle bo impedancja maleje tylukrotnie ile głosników włozyliśmy. Dlatego stosuje się połączenia mieszane. Są one pokazane na rysunku poniżej

Na górę

Łączenie głośników ze wzmanciaczem

Głośniki najlepiej łączyć lutując miedziane kable w obrębie wyprowadzeń wokół magnesu. Wszelkie węzły najlepiej ustawić na blaszcze wychodzacej z głośnika. I zalutowywać. jest to wazne, gdyż miedź pozbawiona izolacji zacznie korodować, pokrywać się śniedzią, tlenkiem i węglanem miedzi. Dlatego nie wystarczy podłaczyć głośnika na okrętke.

Trzeba teraz obalić przesądy audiofilów jakoby kable bardzo wpływały na prace systemu muzycznego. Glównym naszym parametrem jaki bedzie nas obchodził jesli chodzi o kable to jego przekroj podany w mm². Im on większy tym kabel może przepuścić większą moc. Obecnie na rynku jest mnóstwo rodzajów kabli. Ceny zaczynają się na 80 groszy a kończą na 5000 zł. Nie daj se nabić w butelke nie kupuj drogo. Zazwyczaj kabel glosnikowy w zintegrowanym piecu gitarowym jest, krotki zatem myśle przy mocy do 100 W kabel 1,5-2,5 mm² powinien starczyć.

Na górę

OBUDOWA WYKONANIE

Obudowe najlepiej wykonac z płyty wiórowej, jest sztywna i wytrzymała, MDF może okazac się zbyt delikatny na koncerty, za to lepszy, jesli chodzi o własciwości akustyczne. Trzeba bedzie się zaopatrzyć w odpowiednia ilość płyt wiórowych, pilke do drewna, scyroryk, nożyk do drewna, cyrkiel, liniał, pilnik, wiertarke, śrubokręt no i oczywiście głosniki, co lepiej zaopatrzeni mogą zaopatrzyć sie w wyżynarke do drewna, tokarke z nożami do drewna i wszystkim czym będziemy mogli swobodnie "rzeźbić".

Zapewne, kazdy kto ma tokarke wie jak się nią obsługiwać, ale udowodnie teraz że najtańszym sposobem bez wyrafinowanego sprzętu można nasz projekt ziścić.

CIĘCIE PŁYT (sposób domowy)

Zakreslamy linie prostą w miejscu cięcia na płycie z obu stron. Nastepnie tak oznaczone ślady pogłębiamy scyzorykiem, nożem z piłką lub nożem do drewna. Po czym piłujemy od krawędzi wgląb deski na glębokość 5 milimetrów. Wystarczy teraz użyć siły i złamać taką płyte. Taką płyte najlepiej teraz zeszlifować pilnikiem albo na szorstkim kamieniu trzymając płyte rękoma.

WIERCENIE OTWORÓW (metoda siłowa)

Zakreślamy koła cyrklem, które bedą średnicą zewnętrzną kosza głośnika. Trzeba oczywiście wziąść pewien naddatek - to nie może wchodzić na "styk". Wiertarką wiercimy tak, aby kólka powstałe wskutek wiercenia stykały się wewnętrznie z kołem nakreslonym cyrklem. Nastepnie wykonujemy odwierty dookoła. Po czym powstałe otwory można rozwiercać lub wyłamywać śrubokrętem. I teraz wystarczy to wszystko zeszlifować równo. Aby powstało koło lub cos podobnego. Metoda ma pare wad - długo trwa wywiercenie otworu, nie majac w tym wprawy można zniszczyć płyte lub przesadzić z wymiarami otworu. Dlatego lepiej to wykonac na tokarce, niestety nie są to tanie maszyny.

Jeśli udało się nam już to zrobić, wystarczy zaopatrzyć sie w zestaw śrub do drewna i wierła. nastepnie zamontowac głośniki. Następnie w miare regularnie zamontować śruby na krawędziach obudowy.

⇑ Na górę ⇑

Na górę

OBUDOWA ZAMKNIĘTA

Poniższe wszelkie symulacje wykonane są przy uzyciu programu LINEARTEAM WIN ISD BETA. Nie sa to stricte pełne wyliczenia, odnosza się one jedynie do głośników standardowych przeznaczeń niegitarowych, jednakże ukazują jak mniej więcej litraż obudowy i strojenie otworów BR pozwala na regulacje niektórych zakresów częstotliwości kolumny. 

Obudowa zamknięta zwana też czasami obudową typu COMPACT jest to zamknięta skrzynka w której od przodu znajduje sie głosnik, lub wiecej głośników ustalonych w tej samej fazie. Jest to proste uogólnienie, głośniki bowiem moga byc w przeciwfazach lub umieszczone z różnych stron. Taka sytuacja ma miejsce w kolumnach kina domowego, gdzie uzyskuje się w ten sposób efekt dźwięku zdelokalizowanego. Wada jest spadek skutecznosci kolumny, na który w gitarze pozwolić sobie nie możemy.

Obudowy mogą być z częściowo pochylona scianka przednią lub tez całościowo pochylone. Ma to na celu polepszenie charakterystyki kierunkowej paczki gitarowej.

Większośc glośników może bez wątpienia działac bez problemu w obudowie zamkniętej, bez sprawdzania nawet parametrów TS.

Wydawało by się, ze ta obudowa jest niebezpieczna dla głośnika. Gdyż głośnik sciska powietrze uchodzace donikąd... j ednakże jak okazuje sie jest ona bezpieczniejsza od obudów półotwartych i BR.

Jedynym skutkiem złego dobrania głośnika nadającego się do BR w obudowe zamknietą jest fakt iż głośnik straci troche dolnego pasma przenoszenia. Jednak,gdy paramatry sa niepewne zawsze warto stosować ten typ obudowy. Chodzi o wszelkie głosniki Alphard itp...

Oto wykres jak zmienia sie zakres częstotliwości, gdy bedziemy zmieniać wielkość litrażu głośnika w obudowie zamknietej. Jak widać z wykresu zamieszzonego powyżej przy zwiekszeniu obudowy. Za wzrostem obudowy pojawia się podbicie charakterystyki, które moze nam uwydatnić Basy i zmieniać brzmienie paki. Może nam to ulepszyć brzmienie, moze stac się twardsze, cięższe, również skrzynia staje się ciężka. Zauwazmy jednak, że mimo zmiany wielkosci obudowy o kilkadziesiąt litrów pasmo przenoszenia w Closed pozostaje niezmienione.

Przedstawiony powyżej rysunek jest tylko symulacją z programu WINISD uzyskane wyniki trzeba okiełznać pod pryzmatem rzeczywistej charakterystyki głośnika zawsze dostepnej u solidnych producentów głośników. W realiach nie mozna w nieskończonosć zwiększac obudowy, niesie to za soba problem parametru zwanego Vas - objętość ekwiwalentna. przekroczenie Vas niekorzystnie wpływa na wytrzymałość mocową. Głośnik 100Watowy w zbyt wielkiej skrzyni przy niektórych czestotliwościach moze wytrzymywać zaledwie 5% tej mocy...

Jezeli zwiększymy ilość głośników w obudowie (bez zmieny objętości) to tak jakbysmy podzielili objętość obudowy przez 2. Każdy głośnik widział będzie mniejsza objętość - charakterystyka skuteczność wzrośnie dla wyższych częstotliwości bardziej niż dla niższych w obrębie częstotliwości rezonansowej.

Co by było gdyby: Wstawiac do jednej obudowy głośniki o rożnym Vas:

Na górę

OBUDOWY WENTYLOWANE

Głośniki gitarowe ze względu na swoje zastosowanie posiadają wysokie czestotliwości rezonansowe. Charakterystyki u dołu często są zniekształcone ze względu na bardzo szerokie pasmo przenoszenia i dużej mocy głosnika. Aby temu zaradzić, a także móc budować mneijsze skrzynki gitarowe dobrym rozwiązaniem dla głośnika gitarowego jest skrzynka wentylowana.

Patrząc od pewnej strony obudowa gitarowa otwarta może być traktowana jako obudowa typu bass reflex. Z tym że otwór rezonansowy jest prostokątny. Częśto gitarzyści mylnie nazywają taką obudowe tubą stawiając paczke gitarowa pod biurko czy inny mebel.

To jak wielki jest otwór rezonansowy zalezy od wielu czynników. Tak oto można w skrócony sposób pokazac co sie dzieje z czestotliwoscią otworu, gdy bedziemy zmieniać parametry otworu:

1. Wydłużenie rury czy tez otworu liczonego od krawędzi zewnętrznej obudowy do końca rury wewnątrz czy też końca otworu prostokątnego wewnątrz obudowy powoduje zmniejszenie częstotliwości rezonansowej otworu. Skrócenie - zwiększenie częstotliwości - tracimy pasmo u dołu.

2. Poszerzenie otworu rezonansowego niesie za sobą zwiększenie czestotliwości rezonansowej, tracimy pasmo czestotliwości u dołu. Jeśli będziemy zmniejszać otwór do pewnych granic częstotliwosć rezonansowa spadnie, będziemy mieli głębsze pasmo. Stosowanie zbyt wąskich otworów powoduje swisty powietrza

3. Dwa otwory rezonansowe o tych samych częstotliwościach rezonansowych, a rożnych średnicach mają odpowiednio wielkie długości. Im większa średnica tym większa długość.

4. Zwiększenie ilości otworów rezonasnsowych niesie za sobą konieczność wydłużenia każdego z nich. ze względu na wysokie częstotliwości rezonansowe głośnika kolumne tez trzeba odpowiednio wysoko stroić dlatego możliwe jest w pewnych przypadkach nie stosowanie "tradycyjnych" otworów BR tylko normalnych wielkich szczelin. Można tak dobrac obudowe zeby otwór w jej tyle był otworem rezonansowym. Zwiększając pole przekroju wylotowego zwiększamy czestotliwość rezonansowe. Otwory powinny byc dużych rozmiarów w przeciwieństwie do subwooferów kina domowego gdzie czestotliwości rezonansowe sa o wiele inne, a przeznaczenie głośnikow to odtwarzanie prawie infradźwieków. Pewne wybiórcze obliczenia da nam program zwany WIN ISD LINEARTEAM Możemy mu tam zadać odpowiednio profilowany, wymiarowany prostokątny albo kulisty otwór BR o okreslonej czestotliwości. I tu ważna uwaga, wielkoscią otworu rezonansowego i jego rezonansem możemy poprawiac charakterystyke paczki gitarowej w obrębie minimów lokalnych (pomiedzy rezonansami, gdzie skuteczność spada).

Są to czestotliwości 200-300Hz i odpowiadają one otworom w tyle obudowy 1/3 do 2/3 otwartego tyłu obudowy. W kazdym bądź razie to co uzyskamy w WinISD to teoria. Fachowe firmy mają zapewne więcej czasu niż standardowy domowy konstruktow układów grających. Zatem pozostaje nam program AUDUA SPEAKER WORKSHOP

- AUDUA pozwala on na zbadanie charakterystyki czestotliwosciowej kolumny głośnikowej w funkcji czestotliwości, opóźnień czasowych itp. Wymagany jest tylko wmiare dobry czyli drogi niestety mikrofon, aczkolwiek pomiary ogolne zrobimy na zwykłym elektrotecie.

Na górę

Budowa otwartych paczek w sposób na "słuch"

Dużo prostszą metodą dostrajania otwartych skrzynek głośnikowych od liczenia parametrów TS (które nie dają w zasadzie zadowalających wyników, ale w miare jako tako ukazują charakterystyke głosnika) jest metoda na słuch Polega ona na tym że budujemy skrzynkę interesujących nas wymiarów, jesli mamy parametry TS to jest to objetość około Vas/2 .. 3/4 Vas. Składamy wszystkiwe ściany skrzyni w prostopadłościan bez ściany tylnej - robimy dziure na głośnik, wstawiamy go tam, podpinamy do pieca, na którym bedziemy pracować (Heada, modułu)

Nastepnie konstruujemy płyte wielkości ścianki tylnej. Przykładamy ją do dziury w skrzyni. Możemy teraz sprawdzić czy lepiej gra obudowa zamknięta czy obudowa wentylowana, stopniowo poszerzamy wielkość otworu rezonansowego, tak, aby powstający bas najbardziej nas interesował. Najlepszy otwór rezonansowy trzeba pomierzyć policzyć podstawę i wysokość wyrazić w centymetrach. Teraz trzeba policzyć pole czyli pomnożyc te dwie wartości centymetrowe przez siebie. Nastepnie tworzymy otwory rezonansowe o polu powierzchni równym otworowi w wyniku wykonania próby.

Warto też próbe przeprowadzić w okolicach mocy znamionowej w pomieszczeniu do którego przeznaczony jest piecyk, jesli okarzę się, że lepiej gra w obudowie zamkniętej, to taką obudowę zostawić i zamontowac.

Pomiaru dokonać na brzmieniu Clean.

Na górę

Moje typy

przynajmniej, żeby sąsiedzi nie uciekali.

---

Głośniki przystosowane do gitar elektrycznych:

sprawdzone przeze mnie lub znajomych lub pewniki:

⇑ Na górę ⇑

TESLA TVM VALMEZ

TESLA (TVM: ARZ 6604, ARZ 6608, ARA 312-00-8, ARA 312-00-4, ARA-389-00/4, ARA-389-00/8

Na górę

Tonsil

TONSIL (Tonsil, Tonsil prof.): GDS 30/30, GD 30/50, GD30/100, GD 30/50/3, GDG (kazdy jaki znajdziecie), GD25/50, GDS 30/100; GD 30/100E (nowy), GD 38/300 , GD 20/40

Eminence

EMINENCE pewniaki:(www.eminence.com): LEGEND: B15, CB15, 151, 121, V12, GB12, 125, 122, Modeling 12, FS12, V101, 105, 102, BP102, 875, 675, PATRIOT: The Copperhead, Ragin Cajun, Delta Demon,: Blue Tick Hound, Black Powder, Blue Tick Hound, Black Powder, Stonehenge, Swamp Thang, The Governor, Red White and Blues, Red Fang, Screamin Eagle, The Wizard, Red Ryder, Cannabis Rex, The Tonespotter, Man O War, The Tonker, BIG BEN

Celestion

CELESTION (http://celestion.com) : Rocket 50, Super 65, Seventy 80, G12T *Hot 100*, G12K-100, G12M, G12H, V12-60, Super 8, Tube 10, G12 Century, G12 Century Vintage, Celestion Blue, G12M *Greenback*, Vintage 30, G12H, G12T-75, Classic Lead, G10 Vintage

Beyma

BEYMA, (BEYMA.com), 12GU/EM, 12G350, 12M300, 12K200

Fane

FANE (http://www.fane-acoustics.com/): AXA10, AXA.12, AX.12, AX.12.75, AX.12.100, AX.12.150, AX.10.75, AX.15.300B

Dexon

DEXON (http://www.dexon.pl - BRB 8*/100/01,8 - 05 029, DRFD 20/15/01,8 - 05 008

Syf:

A teraz głośniki, które się nie nadają do gitary - nie kupujcie tego SYFU:
ALPHARD - nie podaje strony, żeby nikt nie kupił... Chodzi o serie HW800, HW1000, HW1200, HW1500, HW1800, HWC-100...